Santa Fe

Thành phố nghệ thuật làm từ gạch adobe ở độ cao 2.000 m, có phố tranh Canyon Road, chợ thổ dân, Bảo tàng Georgia O'Keeffe, cùng các di chỉ hang đá và Taos Pueblo ở vùng lân cận.

Santa Fe là thủ phủ bang New Mexico, Hoa Kỳ, được xây năm 1610, là thủ phủ lâu đời nhất nước Mỹ, cao khoảng 2.130 m, nằm ở sườn tây dãy núi Sangre de Cristo. Thành phố nổi tiếng với những công trình đất nện thống nhất theo kiểu Pueblo Revival, pha trộn văn hóa bản địa, thuộc địa Tây Ban Nha và miền Tây nước Mỹ; là thị trường nghệ thuật lớn thứ ba nước Mỹ.

Khu vực tham quan cốt lõi gồm: khu phố cổ quanh Quảng trường Santa Fe (Dinh Thống đốc, Nhà thờ lớn, Nhà nguyện Loretto, Bảo tàng Georgia O'Keeffe cùng nhiều bảo tàng khác); phố tranh Canyon Road và khu phố cổ Analco; Đồi Bảo tàng (Museum Hill) ở phía đông nam ngoại ô; khu ga đường sắt ở phía tây và Meow Wolf, bảo tàng nghệ thuật nhập vai. Các chuyến đi trong ngày nổi tiếng gồm Bandelier với nhà hang Los Alamos, đi tuyến “đường cao” (High Road) qua Chimayó đến Taos Pueblo, nhà và nơi ở của O'Keeffe ở Abiquiu và Ghost Ranch, di chỉ Pecos và miệng núi lửa Valles Caldera.

Mùa xuân và mùa thu là dễ chịu nhất: tháng 9–10 lá bạch dương vàng, bánh ớt nướng thơm khắp phố; mùa hè có chợ Indian Market, chợ Spanish Market và mùa opera Santa Fe, buổi chiều thường có mưa rào; mùa đông có thể trượt tuyết, đêm Giáng sinh đèn túi giấy (luminarias) có ánh nến là đẹp nhất.

Di chuyển: đi qua Sân bay Quốc tế Albuquerque, đổi xe khoảng 1 giờ, hoặc đi tàu đi làm Rail Runner; khu cổ trung tâm đi bộ được, ngoại ô cần tự lái. Nên dành 3–4 ngày. Độ cao lớn nên chú ý uống nước và chống nắng; một số bảo tàng mùa đông nghỉ thứ Hai; Bảo tàng Georgia O'Keeffe và Taos Pueblo cần lưu ý đặt chỗ, và theo dõi thông báo đóng cửa làng.

Điểm tham quan nổi bật

• Santa Fe Plaza – Trung tâm thành phố từ khi thành lập năm 1610, bao quanh bởi các công trình đất nung, nghệ nhân bản địa bày hàng dưới hành lang Cung Thống…
• Canyon Road – Con phố cũ dài chưa đến 1,6 km tập trung hơn trăm phòng tranh, sân điêu khắc và xưởng nghệ thuật, là trung tâm thị trường nghệ thuật của nư…
• Georgia O'Keeffe Museum – Bảo tàng lưu giữ nhiều tác phẩm nhất của nữ họa sĩ hiện đại Mỹ Georgia O'Keeffe, tập trung vào tranh hoa và phong cảnh New Mexico.
• Meow Wolf House of Eternal Return – Mê cung nghệ thuật nhập vai, bạn chui qua tủ lạnh, tủ quần áo trong ngôi nhà cổ kiểu Victoria để bước vào một đa vũ trụ kỳ ảo.
• Dinh Thống đốc – Công trình công cộng có thời gian sử dụng liên tục lâu nhất ở Mỹ (từ năm 1610), dưới hiên có chợ thủ công của người bản địa.
• Nhà nguyện Loretto – Nhà nguyện Gothic Phục hưng nhỏ nổi tiếng với “cầu thang kỳ diệu”, cầu thang gỗ hai vòng xoắn 360 độ không có cột giữa.
• Di tích Quốc gia Bandelier – Di chỉ nhà vách hốc đá của người Puebloan cổ trên vách đá tuf núi lửa trong hẻm núi, có thể leo thang gỗ chui vào các hang động nghìn năm t…
• Vương cung thánh đường Thánh Phanxicô Assisi – Nhà thờ lớn bằng đá sa thạch kiểu Romanesque, do Tổng Giám mục Lamy chủ trì xây dựng, là mốc phía đông quảng trường và là nguyên mẫu nhân v…
• Nhà nguyện San Miguel – Xây khoảng năm 1610, được cho là nhà thờ lâu đời nhất nước Mỹ, có tường đất và bình phong bàn thờ cổ.
• Bảo tàng Nghệ thuật New Mexico – Tòa nhà năm 1917 là nguyên mẫu của phong cách Phục hưng Pueblo, lưu giữ nghệ thuật New Mexico và vùng Tây Nam.
• Bảo tàng Nghệ thuật Dân gian Quốc tế – Bộ sưu tập nghệ thuật dân gian lớn nhất thế giới, phòng Girard trưng bày hàng vạn búp bê và đồ thủ công từ hơn trăm quốc gia.
• Bảo tàng Nghệ thuật và Văn hóa Da đỏ – Bảo tàng trên Đồi Bảo tàng giới thiệu hệ thống lịch sử người bản địa vùng Tây Nam, có gốm, trang sức và hàng dệt tinh xảo.
• Bảo tàng Người da đỏ châu Mỹ Wheelwright – Công trình mô phỏng nhà đất bát giác (hogan) của người Navajo, trưng bày nghệ thuật đương đại và truyền thống của người bản địa.
• Santa Fe Railyard – Khu văn hóa cải tạo từ ga đường sắt cũ, gồm chợ nông sản, không gian nghệ thuật đương đại SITE và nhà ga.
• Tòa nhà Quốc hội Tiểu bang New Mexico – Tòa nhà Quốc hội tiểu bang hình tròn duy nhất ở nước Mỹ, mô phỏng biểu tượng mặt trời Zia của người bản địa, bên trong có nhiều tác phẩm ng…
• Thánh giá các Thánh Tử đạo – Cây thánh giá trắng trên ngọn đồi phía bắc khu phố cổ, tưởng niệm những người thiệt mạng trong cuộc khởi nghĩa Pueblo năm 1680, nhìn bao qu…
• Nhà hát Opera Santa Fe – Nhà hát opera bán lộ thiên đẳng cấp thế giới trên đồi sa mạc, mùa hè vừa xem opera vừa ngắm hoàng hôn và dông bão xa xa.
• Khu trượt tuyết Ski Santa Fe – Khu trượt tuyết độ cao cách trung tâm chỉ khoảng 25 km, mùa thu sườn núi dọc đường là rừng dương run vàng óng.
• Thánh địa Chimayó – Nhà nguyện hành hương bằng đất nện được ví như “Lourdes của nước Mỹ”, tín đồ lấy “đất thánh” trong hốc nhỏ để cầu chữa lành.
• Ghost Ranch – Nơi có vách đá đỏ và núi Pedernal mà O'Keeffe vẽ trong những năm cuối đời, có thể đi bộ đến Chimney Rock.
• Bảo tàng Khoa học Bradbury – Bảo tàng chính thức của Phòng thí nghiệm Quốc gia Los Alamos, kể về Dự án Manhattan và sự ra đời của bom nguyên tử.
• hõm chảo Valles – Miệng núi lửa sụp đổ đường kính 20 km hình thành từ vụ phun trào khoảng 1,25 triệu năm trước, trên đồng cỏ rộng thường thấy đàn hươu elk.
• Công viên Lịch sử Quốc gia Pecos – Di chỉ làng Pueblo và tàn tích nhà thờ dòng truyền giáo Tây Ban Nha thế kỷ 17, cũng là chiến trường Nội chiến Mỹ.
• El Rancho de las Golondrinas – Trang trại trạm dịch thế kỷ 18 trên Đường Hoàng gia, trình bày đời sống nông thôn thời thuộc địa Tây Ban Nha theo kiểu bảo tàng sống.
• Nhà và xưởng vẽ Georgia O'Keeffe – Ngôi nhà đất nện và xưởng vẽ nơi O'Keeffe sống từ năm 1945; ngoài cửa sổ chính là thung lũng sông Chama trong tranh của bà.
• Ten Thousand Waves – Suối nước nóng Nhật kiểu ngoài trời giữa rừng thông trên núi, là nơi thư giãn yêu thích của người Santa Fe, ngâm xong có thể ăn tại quán iz…
• Barrio de Analco – Một trong những khu dân cư cổ nhất Santa Fe, trong các ngõ đất nện có Nhà nguyện San Miguel và ngôi nhà được cho là cổ nhất nước Mỹ.

Ăn uống

• The Shed – Quán ăn lâu đời ở Santa Fe, do cùng một gia đình điều hành từ năm 1953, nổi tiếng với tương ớt tự làm và món enchilada…
• Tia Sophia's – Quán brunch giá phải chăng bên quảng trường, được Michelin Bib Gourmand chọn, tự nhận là nơi đầu tiên đưa “burrito bữa…
• Café Pasqual's – Quán cà phê góc phố khai trương năm 1979, nổi tiếng với nguyên liệu hữu cơ và bữa sáng Tây Nam sáng tạo, từng nhận giải…
• Jambo Café – Quán nhỏ được Michelin Bib Gourmand chọn, do đầu bếp đến từ đảo Lamu ở Kenya điều hành, chuyên món kết hợp hương vị châ…
• Paper Dosa – Quán Nam Ấn được Michelin Bib Gourmand chọn, với bánh dosa mỏng giòn kết hợp ớt xanh và các hương vị địa phương New Mex…
• Geronimo – Nhà hàng cao cấp đặt trong ngôi nhà đất nung năm 1756 trên đường Canyon, là lựa chọn quen thuộc ở Santa Fe cho những dị…

Lịch trình

• Tuyến đất adobe nghệ thuật Bắc New Mexico 5 ngày – Vòng quanh Albuquerque, đi qua Turquoise Trail, Santa Fe, Bandelier và Taos, quay về bằng đường cao.
• Đường 66 đoạn tây nam, từ Tulsa đến Las Vegas 10 ngày – Từ Tulsa đi về phía tây theo đường 66 cũ, qua Amarillo, Santa Fe, Flagstaff đến Las Vegas.