Gaziantep

Thành phố Ẩm thực của UNESCO, nổi tiếng với bánh baklava hạt dẻ cười và thịt nướng, Bảo tàng Khảm Zeugma với bức “Cô gái Gypsy”, và chợ Thợ Đồng trong khu phố cổ.

Gaziantep (người dân địa phương vẫn thường gọi là Antep) nằm ở đông nam Thổ Nhĩ Kỳ, gần biên giới Syria. Đây là thành phố lớn thứ sáu của Thổ Nhĩ Kỳ và được UNESCO công nhận là “Thành phố Ẩm thực”. Nơi đây là quê hương của hạt dẻ cười và bánh baklava hạt dẻ cười. Thịt nướng, Ali Nazik, súp beyran và cà phê hạt dẻ cười đều rất đặc trưng, nhiều du khách đến đây chủ yếu để thưởng thức ẩm thực. Các điểm tham quan tập trung ở khu phố cổ: lâu đài, chợ Thợ Đồng, chợ có mái che Zincirli, nhà thờ Hồi giáo và một loạt bảo tàng nhỏ được cải tạo từ nhà đá và trạm nghỉ của đoàn lữ hành. Có thể đi bộ tham quan hết trong ngày. Bảo tàng Khảm Zeugma ở phía bắc thành phố là điểm không thể bỏ qua. Ngoài thành phố, bạn có thể dành một ngày cho chuyến đi xa hơn: về phía đông khoảng 50 km để xem tàn tích cổ thành Zeugma, rồi đến Rumkale và thị trấn Halfeti bị ngập nửa người trong nước, đi thuyền trên sông Euphrates. Về phía tây nam có xưởng điêu khắc đá Hittite Yesemek. Thời điểm đẹp nhất để đến là tháng 4–5 và tháng 9–11. Mùa hè thường trên 35°C, mùa đông thỉnh thoảng có tuyết. Sân bay Gaziantep có chuyến bay thẳng từ Istanbul và Ankara. Xe buýt sân bay vào trung tâm mất khoảng 30 phút. Từ Şanlıurfa khoảng 2 giờ đi xe, bạn có thể kết hợp thành một lộ trình miền đông nam. Nên lưu lại 2–3 ngày. Vào tháng 2 năm 2023, trận động đất lớn đã gây hư hại cho các di tích như lâu đài, một số điểm tham quan vẫn đang được trùng tu. Tình trạng mở cửa cụ thể nên hỏi trực tiếp tại chỗ.

Điểm tham quan nổi bật

• Bảo tàng khảm Zeugma – Một trong những bảo tàng khảm lớn nhất thế giới; bảo vật trấn giữ là bức khảm “Cô gái Gypsy” với ánh mắt dõi theo người xem.
• İmam Çağdaş – Quán lâu đời thành lập năm 1887, món chủ lực là thịt nướng Ali Nazik và bánh baklava hạt dẻ cười mới ra lò.
• Các tiệm baklava Gaziantep – Đến nơi phát sinh bánh baklava hạt dẻ cười để ăn khi vừa ra lò; Güllüoğlu và Koçak là hai tiệm nổi tiếng địa phương.
• Lâu đài Gaziantep – Pháo đài cổ xây trên gò đất nhân tạo, bên trong có bảo tàng toàn cảnh về trận bảo vệ thành phố; đang trùng tu sau trận động đất năm 2023.
• Chợ thợ đồng – Phố đồ đồng cổ với tiếng gõ leng keng không ngớt; đĩa đồng, bình cà phê và đồ khắc hoa thủ công bày bán khắp nơi.
• Chợ có mái Zincirli – Chợ có mái đá xây thế kỷ 18, nay bán gia vị, hạt khô, hạt dẻ cười và đồ thủ công.
• Nhà thờ Hồi giáo Alaüddevle – Thánh đường phố cổ do triều Dulkadir xây đầu thế kỷ 16; cổng đá sọc đen trắng rất đặc sắc.
• Zeugma – Thành phố Hy Lạp hóa – La Mã bên sông Euphrates, một phần đã bị hồ chứa nước nhấn chìm; khu di chỉ lộ thiên còn giữ khảm mosaic biệt thự.
• Rumkale – Pháo đài cổ trên vách đá sông Euphrates, từng là trụ sở giáo hội Armenia; đi thuyền lên pháo đài để ngắm thung lũng sông xanh biếc.
• Quán cà phê Tahmis – Quán cà phê Ottoman mở từ năm 1635, nơi thưởng thức cà phê sữa hạt dẻ cười đặc sản địa phương và cà phê menengiç.
• Nhà thờ Hồi giáo Kurtuluş – Vốn là Đại giáo đường Đức Mẹ Armenia thế kỷ 19, mặt ngoài sọc đá đen trắng độc đáo, sau này đổi thành thánh đường.
• Bảo tàng thành phố Bayazhan – Bảo tàng thành phố trong khu trạm dừng chân thương đội thế kỷ 19, giới thiệu thủ công và phong tục Gaziantep bằng đa phương tiện.
• Bảo tàng Tu viện Mevlevi Gaziantep – Tu viện Sufi thế kỷ 17 của dòng Mevlevi, nổi tiếng với điệu múa xoay; bảo tàng trưng bày trang phục, nhạc cụ và sinh hoạt của dòng tu.
• Bảo tàng Ẩm thực Emine Göğüş – Bảo tàng nhỏ giới thiệu văn hóa ẩm thực của “Thành phố Ẩm thực” Gaziantep, trưng bày dụng cụ bếp, nguyên liệu và cách làm các món nổi tiếng.
• Bảo tàng Dân tộc học Hasan Süzer – Nhà đá truyền thống Gaziantep đen trắng được cải tạo thành bảo tàng, tái hiện sinh hoạt của gia đình giàu có và lịch sử thành phố.
• Bảo tàng nhà tắm Naib – Nhà tắm Ottoman dưới chân pháo đài được cải tạo thành bảo tàng, dùng tượng sáp tái hiện quy trình tắm hơi truyền thống Thổ Nhĩ Kỳ.
• Vườn thú Gaziantep – Một trong những vườn thú lớn nhất Thổ Nhĩ Kỳ, rộng rãi, có khu động vật họ mèo lớn, khu chim cánh cụt và thủy cung.
• Bảo tàng ngoài trời Yesemek – Xưởng điêu khắc đá thời Hittite; trên sườn đồi có hàng trăm tác phẩm dở dang gồm nhân sư và phù điêu.
• Thành cổ Doliche – Di chỉ cổ cách thành phố 10 km về phía bắc, nổi tiếng với thánh địa thờ Jupiter của Doliche, mộ đục trong đá và đền thờ Mithras.
• Halfeti – Thị trấn cổ bị hồ chứa đập nhấn chìm một nửa bên sông Euphrates; tháp minaret của thánh đường vẫn nhô khỏi mặt nước, đi thuyền ngắm cảnh là…

Ăn uống

• İmam Çağdaş – Tiệm lâu đời trong chợ, thành lập năm 1887, thịt nướng và baklava hạt dẻ cười là hương vị tiêu biểu của Gaziantep.
• Metanet Lokantası – Quán súp thịt cừu mở cửa lúc 5 giờ sáng, nhiều cẩm nang cho rằng beyran ở đây ngon nhất thành phố, là lựa chọn ăn sáng…
• Kebapçı Halil Usta – Quán bình dân mở từ năm 1972, nổi tiếng với thịt thăn cừu non küşleme, nằm ngay sau Bảo tàng khảm Zeugma.
• Katmerci Zekeriya Usta – Tiệm chuyên katmer truyền thống qua ba thế hệ, nướng bằng lò đá, là bữa sáng kinh điển khi đến Gaziantep lần đầu.

Lịch trình

• Di tích Đông Nam Mesopotamia 9 ngày – Ẩm thực Gaziantep, tượng thần Nemrut, đền đá Göbekli Tepe và thị trấn đá Mardin.