ธรรมเมกขสถูป
सारनाथ
สถานที่ที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงธรรมครั้งแรกหลังตรัสรู้ (ปฐมเทศนา) เป็นหนึ่งในสังเวชนียสถานทั้งสี่ของพุทธศาสนา ที่ต้องชม ได้แก่ เจดีย์ธรรมเมกข์ ซากเสาอโศก และหัวเสาสิงโตในพิพิธภัณฑ์โบราณคดี
ธรรมเมกขสถูปตั้งอยู่ทางเหนือของเมืองพาราณสีราว 10 กิโลเมตร เป็นสถานที่ที่พระศากยมุนีทรงแสดงธรรมแก่ปัญจวัคคีย์เป็นครั้งแรกหลังตรัสรู้ที่พุทธคยา เรียกว่า 'ปฐมเทศนา' และเป็นหนึ่งในสังเวชนียสถานสี่แห่งของพุทธศาสนา ร่วมกับลุมพินี พุทธคยา และกุสินารา พระถังซัมจั๋งได้บันทึกไว้อย่างละเอียดในหนังสือ 'ต้าถังซีอวี่จี้' พื้นที่โบราณสถานหลัก (อุทยานโบราณคดี) มีเจดีย์ธรรมเมกข์ (Dhamek Stupa) สูงราว 43 เมตร สร้างขึ้นราวศตวรรษที่ 5-6 ในสมัยคุปตะ ผิวเจดีย์มีลวดลายนูนที่งดงาม นอกจากนี้ยังมีซากฐานของธรรมราชิกาสถูป ซากวิหาร และซากเสาอโศกที่หักเหลือ
ฝั่งตรงข้ามคือพิพิธภัณฑ์โบราณคดีสารนาถ ซึ่งเก็บรักษาหัวเสาอโศกสิงโตตัวจริง สิงโตสี่ตัวหันหลังชนกันคือต้นแบบของตราแผ่นดินอินเดีย และยังมีปฐมเทศนาพระพุทธรูปสมัยคุปตะ ซึ่งได้รับการยกย่องว่าเป็นจุดสูงสุดของงานประติมากรรมพุทธศาสนาในอินเดีย (พิพิธภัณฑ์ปิดวันศุกร์ และห้ามถ่ายภาพภายใน) ใกล้เคียงมีวัดมูลคันธกุฎีวิหารที่สร้างโดยสมาคมมหาโพธิแห่งศรีลังกา ภายในมีจิตรกรรมฝาผนังประวัติพระพุทธเจ้าที่วาดโดยจิตรกรชาวญี่ปุ่น รวมถึงวัดพุทธจีน วัดไทย และวัดญี่ปุ่น
ค่าเข้าชม: ชาวต่างชาติชมโบราณสถานประมาณ ₹300 พิพิธภัณฑ์เก็บค่าเข้าชมเพิ่มเล็กน้อย การเดินทาง: จากเมืองเก่าโดยแท็กซี่หรือรถตุ๊กตุ๊กประมาณ 40 นาที เหมาคันไปกลับประมาณ ₹600-1000 แนะนำให้ใช้เวลาครึ่งวัน
เวลาเปิดทำการ
แหล่งโบราณคดีประมาณ พระอาทิตย์ขึ้น–ตก พิพิธภัณฑ์ 09:00-17:00 ปิดวันศุกร์
ที่เที่ยวใกล้เคียง
- เจาขัณฑีสถูป
- พิพิธภัณฑ์โบราณคดีสารนาถ
- ท่าน้ำนโม
- วัดกาลไภรวะ
- มัสยิดอาลัมคีร์
- ท่าน้ำสินธิยา
- มณิกรรณิกาฆาฏ
- วัดเนปาล