แอร์ซูรุม
เมืองโบราณในอนาโตเลียตะวันออกที่อยู่สูงเกือบ 1,900 เมตร มีมัดราซาหอคู่สมัยเซลจุคจำนวนมาก และเทือกเขาปาลันโดเคนเป็นลานสกีชั้นนำของตุรกี
แอร์ซูรุม (Erzurum) เป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดในอนาโตเลียตะวันออกของตุรกี และเป็นเมืองหลวงของจังหวัดชื่อเดียวกัน มีประชากรราว 770,000 คน ตั้งอยู่ในแอ่งที่ราบสูงสูงราว 1,900 เมตร มีเทือกเขาปาลันโดเคนอยู่ทางใต้ เมืองนี้เป็นทางผ่านสำคัญของเส้นทางสายไหมที่เชื่อมไปยังอิหร่านและคอเคซัสมาตั้งแต่โบราณ ไบแซนไทน์เรียกเมืองนี้ว่าธีโอโดซิโอโปลิส หลังศตวรรษที่ 11 เมืองตกอยู่ภายใต้การปกครองของราชวงศ์เซลจุคและซาจุก ทิ้งอาคารสมัยเซลจุคไว้มากที่สุดในตุรกีตะวันออก ได้แก่ มัดราซาหอคู่ มัดราซายาคูติเยห์ สุสานสามแห่ง และมหามัสยิด ซึ่งทั้งหมดอยู่ในระยะเดินเท้าประมาณ 10 นาทีจากใจกลางเมืองเก่า ในปี 1919 มุสตาฟา เคมาล อาตาเติร์กเคยจัดการประชุมแอร์ซูรุมที่เมืองนี้ ปัจจุบันมีพิพิธภัณฑ์การประชุมและบ้านพักของอาตาเติร์กให้เข้าชม
ภูมิอากาศเป็นแบบทวีปที่หนาวจัด ฤดูหนาวยาวนาน อุณหภูมิเฉลี่ยในเดือนมกราคมประมาณลบ 10 องศาเซลเซียส ระหว่างเดือนธันวาคมถึงเมษายน ลานสกีปาลันโดเคนและโคนัคลึมีหิมะคุณภาพดีมาก ฤดูร้อนอากาศเย็นและแห้ง ระหว่างเดือนมิถุนายนถึงกันยายนเหมาะที่สุดสำหรับการท่องเที่ยวและการไปน้ำตกทอร์ตุม ทะเลสาบทอร์ตุม และอารามจอร์เจียโบราณที่โอชคีและฮาฮูลี ซึ่งอยู่ทางเหนือประมาณ 100 กิโลเมตร นอกจากนี้ยังสามารถเพิ่มภูมิประเทศหินรูปปล่องเปรี้ยวสีแดงแบบนาร์มานที่อยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือเข้าไปในแผนเดินทางได้
การเดินทาง สนามบินแอร์ซูรุมอยู่ห่างจากใจกลางเมืองประมาณ 10 กิโลเมตร มีเที่ยวบินตรงจากอิสตันบูลและอังการาทุกวันหลายเที่ยว รถไฟตะวันออกแวะจอดที่เมืองนี้ เมืองเก่าเดินถึงได้ ส่วนสถานที่นอกเมืองต้องเช่ารถหรือขับรถเอง
แนะนำให้พัก 2-3 วัน ค่าเล่นสกีแยกต่างหาก
อาหารที่ต้องลองคือคัคเคบับ (Cağ kebabı) ซึ่งเป็นเนื้อแกะย่างแนวนอนบนไฟฟืน และหินโอลตู (Oltu taşı) หรือหินดำโอลตู ที่เป็นงานฝีมือขึ้นชื่อ
สถานที่เด่น
- มัดรอซะฮ์ชิฟเตมินาเรลี – สัญลักษณ์ของเมืองเออร์ซูรุม เป็นมัดรัสซะฮ์ของราชวงศ์เซลจุกจากศตวรรษที่ 13 มีหอละหมาดอิฐคู่สองหอ และประตูหินแกะสลักอันงดงาม
- มัดรอซะฮ์ยาคูทิเย – มัดรัสซะฮ์จากปี ค.ศ. 1310 สมัยอิลข่านาต ปัจจุบันเป็นพิพิธภัณฑ์ศิลปะอิสลามและชาติพันธุ์วิทยาของตุรกี ประตูทางเข้าแกะสลักอย่างวิจิตร
- อึชคึมเบตเลร์ – สุสานทรงกรวยแบบเซลจุกสามหลังอยู่ด้านหลังมัดรัสซะฮ์ชิฟเตมินาเรลี หลังที่ใหญ่ที่สุดคือสุสานของเอมีร์ซาร์ตุคแห่งราชวงศ์ซาร์ตุค
- สกีรีสอร์ตปาลันเดอเคน – รีสอร์ตสกีระดับท็อปของตุรกีที่อยู่ห่างจากใจกลางเมืองเพียงราว 6 กิโลเมตร ยอดเขาสูงเกิน 3,100 เมตร ลานสกียาวและฤดูหิมะยาวนาน
- น้ำตกทอร์ทุม – หนึ่งในน้ำตกที่มีระดับตกสูงที่สุดในตุรกี น้ำจากทะเลสาบทอร์ทุมไหลลงมาจากผนังหินสูงราว 48 เมตร
- ปราสาทเอร์ซูรุม – ป้อมไบแซนไทน์บนจุดสูงสุดของเมืองเก่า ภายในมีหอระฆังสมัยเซลจุกที่เดิมเป็นหอประกาศละหมาด สามารถชมวิวเมืองและเทือกเขาได้รอบทิศ
- มัสยิดใหญ่เอร์ซูรุม – มัสยิดใหญ่ที่สร้างในปี 1179 โดยราชวงศ์ซาลตุคิด ห้องละหมาดมีเสาหินเรียงเป็นเจ็ดแถวค้ำหลังคาต่ำ บรรยากาศเก่าแก่และสงบ
- มัสยิดลาลามุสตาฟาปาชา – มัสยิดออตโตมันยุคคลาสสิกสร้างในปี 1563 ถือกันว่าเป็นผลงานในสำนักของสถาปนิกซีนาน และเป็นมัสยิดออตโตมันที่งดงามที่สุดในเมือง
- คาราวานเซรายรึสเตมปาชา – คาราวานเซอรายออตโตมันสองชั้นจากศตวรรษที่ 16 ปัจจุบันเป็นตลาดที่รวมโรงงานหินโอลตูและร้านเครื่องประดับ
- มัสยิดจาเฟรีเย – มัสยิดออตโตมันขนาดเล็กที่สร้างในปี 1645 ตั้งอยู่บนถนนสายหลักของเมืองเก่า มีหอประกาศละหมาดหินโบราณและสุสาน
- พิพิธภัณฑ์เอร์ซูรุม – พิพิธภัณฑ์โบราณคดีระดับจังหวัด จัดแสดงโบราณวัตถุยุคอูราร์ตู โรมัน และไบแซนไทน์ รวมทั้งหินโอลตูและงานชาติพันธุ์วิทยา
- พิพิธภัณฑ์สภาคองเกรสเอร์ซูรุม – สถานที่จัดการประชุมเอร์ซูรุมในปี 1919 อดีตอาคารโรงเรียนอาร์เมเนีย บอกเล่าจุดเริ่มต้นของสงครามประกาศเอกราชของตุรกี
- บ้านอตาเติร์กเอร์ซูรุม – บ้านพักแบบดั้งเดิมที่สร้างด้วยไม้และหินซึ่งอตาเติร์กพักระหว่างอยู่ที่เอร์ซูรุมในปี 1919 ยังคงจัดวางเครื่องเรือนเดิมไว้
- ป้อมอาซีซีเย – ป้อมปราการออตโตมันบนเนินเขาทางตะวันออกของเมือง เป็นสถานที่ที่ชาวเอร์ซูรุมปกป้องเมืองในสงครามรัสเซีย-ตุรกีปี 1877 ปัจจุบันเป็นสวนอนุสรณ์และพ…
- สุสานอับดุรเราะห์มานกาซี – สุสานของนักบุญบนเนินเขาทางใต้ของเมือง เป็นสถานที่สักการะของชาวท้องถิ่น และมองเห็นแอ่งเอร์ซูรุมทั้งหมด
- เอร์ซูรุมเอฟเลรี – ย่านร้านอาหารแบบโบราณที่ดัดแปลงจากบ้านพักดั้งเดิม ให้ลิ้มรสอาหารท้องถิ่นและชาดำท่ามกลางพรมและเตาผิง
- ศูนย์สกีโคนักลือ – ลานสกีบนเชิงเขาปาลันโดเคนด้านใต้ สร้างสำหรับการแข่งขันยูนิเวอร์ซิตี้เกมส์ฤดูหนาวปี 2011 ลู่กว้าง คนน้อย เหมาะกับนักสกีขั้นสูง
- หอกระโดดสกีคีเรมิทลีเตเป – กลุ่มหอกระโดดสกียักษ์ที่สร้างสำหรับยูนิเวอร์เซียดฤดูหนาวปี 2011 เป็นสิ่งก่อสร้างสมัยใหม่ที่โดดเด่นบนเส้นขอบฟ้าชานเมืองเอร์ซูรุม
- ทะเลสาบทอร์ทุม – ทะเลสาบบนภูเขาที่เกิดจากการถล่มของภูเขาปิดกั้นหุบเขาแม่น้ำ น้ำเขียวสดใส และถนนรอบทะเลสาบมีทิวทัศน์งดงาม
- อารามออชกี – มหาวิหารที่อาณาจักรจอร์เจียสร้างในศตวรรษที่ 10 มีงานแกะสลักหินที่งดงาม เป็นผลงานชั้นเลิศด้านสถาปัตยกรรมจอร์เจียยุคกลาง
- อารามคาคูลี – อารามจอร์เจียจากศตวรรษที่ 10 ปัจจุบันโบสถ์หลักยังใช้เป็นมัสยิด งานแกะสลักหินและจิตรกรรมได้รับการอนุรักษ์อย่างดีเป็นพิเศษ
- ปล่องไฟนางฟ้านาร์มัน – ภูมิประเทศดินสีแดงราว 70 กิโลเมตรทางตะวันออกเฉียงเหนือ มีรูปทรงคล้ายเปลวไฟและปราสาท ได้รับการขนานนามว่าเป็น 'คัปปาโดเกียสีแดง' แห่งอานาโตเล…
- สะพานโชบันเดเด – สะพานหินหลายโค้งยาวราว 130 เมตร ข้ามแม่น้ำอารัส สร้างตั้งแต่ศตวรรษที่ 12 เป็นหนึ่งในสะพานหินที่เก่าแก่ที่สุดในอานาโตเลีย
- ปราสาทปาซินแลร์ – ปราสาทบนยอดเขาในเมืองปาซินแลร์ ห่างจากเอร์ซูรุมไปทางตะวันออกราว 40 กิโลเมตร ใต้เขาเป็นเมืองน้ำพุร้อนชื่อดัง เหมาะกับการแช่น้ำผ่อนคลาย
ร้านอาหาร
- เกลเกอร์ จาก เคบับ – หนึ่งในร้านจาก เคบับ ที่มีชื่อที่สุดในเออร์ซูรุม เน้นเมนูนี้ตั้งแต่ปี 1982 และคาดายิฟยัดไส้ก็ขึ้นชื่อ
- เออร์ซูรุม เอฟเลรี – ร้านอาหารในบ้านเก่าที่รวมบ้านหินสิบเอ็ดหลังกับโรงเตี๊ยมหนึ่งหลัง ตกแต่งด้วยของเก่าเต็มห้อง เป็นหนึ่งในที่กินอาหารเช้าที…
- คาดายึฟชึ มูอัมเมอร์ อุสตา – ร้านเก่าแก่ที่ทำคาดายิฟยัดไส้ตั้งแต่ปี 1984 ปัจจุบันเสิร์ฟเคบับเสียบไม้และของหวานควบคู่กัน บุคคลมีชื่อเสียงก็แวะมาบ่อย
- ฮาจึ บาบา เดอเนอร์ – ร้านเดอเนอร์เก่าแก่ที่ก่อตั้งปี 1964 ใช้เนื้อแกะจากทุ่งสูงในท้องถิ่น ปรุงรสด้วยโหระพาอีสเปียร์
- กูแซลยูร์ต เรสโตรองต์ – ร้านอาหารเก่าแก่เกือบร้อยปีที่ก่อตั้งปี 1928 พนักงานเสิร์ฟใส่โบว์ไท ทำอาหารบนเตาถ่านหิน และเมนูเรียกน้ำย่อยขึ้นชื่อ
เส้นทางท่องเที่ยว
- เมืองชายแดนบนที่ราบสูงอานาโตเลียตะวันออก 8 วัน – จากเออร์ซูรุมถึงคาร์ส ที่เชิงภูเขาอาครีและถึงทะเลสาบวาน ชมนครร้าง พระราชวัง และโบสถ์กลางทะเลสาบ
- รถไฟตะวันออกด่วนสู่คาร์สช่วงฤดูหนาว 5 วัน – จากอังการาขึ้นรถไฟท่องเที่ยวตะวันออกด่วนข้ามทุ่งหิมะสู่คาร์ส แล้วชมอานีและทะเลสาบที่แข็งตัว