Đồng Nhân

Cái nôi nghệ thuật Nhiệt Cống, làng thợ thangka, điêu khắc và thêu chồng; chùa Long Vụ và Ngô Thôn Thượng–Hạ; đi về phía bắc đến địa hình Khảm Bố Lạp và sông Hoàng Hà.

Đồng Nhân nằm ở phía đông châu tự trị Tạng Hoàng Nam tỉnh Thanh Hải, là trụ sở của châu, cao khoảng 2.500 m so với mực nước biển. Sông Long Vụ chảy qua nội thành, tiếng Tạng gọi là “Nhiệt Cống”, nghĩa là “thung lũng vàng của giấc mơ thành hiện thực”. Đây là cái nôi của nghệ thuật Nhiệt Cống: thangka, tranh tường, thêu chồng (đôi tú) và tượng đất nung được truyền qua nhiều thế hệ. Năm 2009, nghệ thuật này được ghi vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại của UNESCO; Đồng Nhân cũng là thành phố lịch sử–văn hóa cấp quốc gia.

Hành trình chính gồm hai phần: Thứ nhất, nội thành Đồng Nhân và thung lũng sông Long Vụ phía bắc thành phố có chùa Long Vụ, phố cổ Long Vụ, Bảo tàng nghệ thuật Nhiệt Cống, cùng “bốn làng Nhiệt Cống” gồm chùa Ngô Thôn Thượng và Hạ, chùa Niên Đô Hồ, chùa Quách Ma Nhật và các thành lũy cổ, có thể tham quan trong một ngày. Thứ hai, cách về phía bắc khoảng 70 km là Khảm Bố Lạp thuộc huyện Tiêm Trát, với cụm núi đỏ dạng Danxia, hồ chứa Lý Gia Hạp với nước xanh giữa núi đỏ, chùa A Quỳnh Nam Tông và làng Đức Cát; bên kia sông có chùa Hạ Quỳnh, nơi Tông Kha Ba xuất gia; nên dành thêm một ngày.

Giao thông: từ Tây Ninh đến Đồng Nhân khoảng 180 km, có đường cao tốc và xe khách, mất khoảng 2,5–3 giờ; trong thành phố đi taxi đến các chùa đều tiện. Mùa đẹp nhất là từ tháng 5 đến tháng 10. “Lễ hội tháng Sáu” âm lịch với múa tế lễ và “Lễ Ô Đồ” tháng Mười Một tại Niên Đô Hồ là các lễ tục quan trọng. Lưu ý: khí hậu cao nguyên chênh lệch nhiệt độ ngày đêm lớn, tia cực tím mạnh, nên mang áo khoác và kem chống nắng; khi vào chùa, hãy đi theo chiều kim đồng hồ, trong điện thờ thường cấm chụp ảnh, khi chụp ảnh tăng ni hoặc họa sĩ thì xin phép trước; khi mua thangka, cần phân biệt tranh vẽ tay và tranh in. Nên dành 2–3 ngày.

Điểm tham quan nổi bật

• Tu viện Rongwo – Đại tu viện phái Gelug nằm trong thành phố Tongren, được xây từ thời nhà Nguyên, với nhiều điện đường và tranh tường, thangka tinh xảo. Đây…
• Tu viện Thượng Ngô Đồn – Tu viện thuộc làng Wutun, “quê hương nghệ thuật Rebgong”, nơi phần lớn tăng nhân là họa sĩ thangka. Tháp trắng lớn và tranh tường trong điệ…
• Công viên rừng quốc gia Khảm Bố Lạp – Núi đỏ địa hình Danxia ở bờ sông Hoàng Hà thuộc huyện Jianzha, kết hợp với hồ chứa Lijiaxia tạo nên cảnh quan nổi tiếng phía đông Thanh Hải.
• Tu viện Hạ Wutun – Tu viện Hạ Wutun nằm cạnh Thượng Wutun, nổi tiếng với tám tháp trắng và viện tranh thangka, có thể đứng gần xem tăng nhân vẽ tranh.
• Tu viện Nyantog – Tu viện Gelug ở làng Nyantog phía bắc Đồng Nhân, nổi tiếng với tranh tường tinh xảo, điệu múa trừ tà “Yutu” và pháo đài cổ của người Tu.
• Tu viện Gomar và pháo đài cổ – Tu viện nổi tiếng với tháp Kalachakra cao lớn, bên cạnh là làng pháo đài đất nện của người Tu còn được bảo tồn nguyên vẹn.
• Bảo tàng nghệ thuật Rebgong – Trưng bày tập trung các tác phẩm tiêu biểu của nghệ thuật Rebgong như tranh thangka, thêu đắp và điêu khắc, phù hợp để có cái nhìn tổng thể…
• Phố cổ Long Vụ – Khu phố cổ dưới chân Tu viện Long Vụ, nơi cửa hàng kiểu Tây Tạng, tiệm thangka và quán ăn Hồi giáo xen lẫn, để cảm nhận đời sống phố thị Đồ…
• Hồ chứa Lijiaxia – Hồ chứa trên thượng nguồn Hoàng Hà, nước hồ xanh biếc phản chiếu núi đỏ Đan Hà; mùa hè có thể đi thuyền du ngoạn qua hẻm núi.
• Tu viện Achung Namdzong – Tu viện cổ xây trên đỉnh núi Đan Hà Kanbula, tương truyền có liên hệ với thời kỳ Hậu hoằng pháp của Phật giáo Tây Tạng, các điện đường trên…
• Làng Đức Cát – Ngôi làng mới kiểu Tây Tạng bên Hoàng Hà thuộc thị trấn Kanbula, tập trung nhà dân vẽ màu, đường đi bộ ven sông và nhà nghỉ, là làng nổi ti…
• Tu viện Shachung – Nơi Tông Khách Ba xuất gia thọ giới, xây trên vách núi bờ bắc Hoàng Hà nhìn xuống thung lũng sông, là một trong những tu viện Gelug lâu đời…
• Tường kinh đá Hòa Nhật – Tường kinh đá dài hàng trăm mét bên Tu viện Hòa Nhật thuộc huyện Trạch Khố, xếp chồng hàng vạn phiến đá khắc kinh văn, được gọi là “sách đá…

Lịch trình

• Thung lũng Hoàng Hà: Guide, Rebgong, Xunhua 4 ngày – Dọc thung lũng Hoàng Hà qua địa hình đỏ Guide, Kanbula, làng nghệ thuật Rebgong và quê hương người Salar.
• Vòng Amdo: Golog, Gannan, Rebgong 11 ngày – Khởi hành từ Xining, qua Golog, Langmusi, Labrang và Rebgong rồi quay về Xining, một vòng tuyến Amdo.