Khúc Phụ
Quê hương Khổng Tử và cái nôi của Nho gia, với Tam Khổng gồm Khổng Miếu, Khổng Phủ và Khổng Lâm là di sản thế giới; là điểm đến nổi tiếng cho chuyến học tập và trải nghiệm văn hóa Hán học, cùng Thái Sơn tạo thành tuyến văn hóa kinh điển của Sơn Đông.
Khúc Phụ là thành phố cấp huyện trực thuộc thành phố Tế Ninh tỉnh Sơn Đông, nằm trên đồng bằng phía tây nam Lỗ, là quê hương của Khổng Tử và nơi phát sinh văn hóa Nho gia. Tam Khổng gồm Khổng Miếu, Khổng Phủ và Khổng Lâm được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới năm 1994, cùng với Thái Sơn (tàu cao tốc khoảng 20 phút) và Tế Nam (khoảng 50 phút) tạo thành tuyến văn hóa kinh điển nhất của Sơn Đông. Thành phố không lớn, tường thành Cổ Thành thời Minh bao quanh khu lõi Tam Khổng nên có thể đi bộ tham quan. Khí hậu ôn đới gió mùa, tháng 4–5 và tháng 9–10 dễ chịu nhất. Lễ tế Khổng Tử vào ngày 28 tháng 9 hằng năm, kỷ niệm ngày sinh của ông, là hoạt động trang trọng nhất; kỳ nghỉ Quốc khánh liền kề nên lượng người đông nhất. Tháng 7–8 nóng và nhiều đoàn học sinh nghỉ hè; mùa đông khô lạnh nhưng ít khách, và Khổng Miếu với tường đỏ dưới tuyết có vẻ đẹp riêng.
Khu tham quan chia làm hai phần. Một là Tam Khổng trong thành Minh cổ và các điểm xung quanh: Khổng Miếu và Khổng Phủ nằm ở giữa thành, Khổng Lâm cách 1,5 km về phía bắc, bảo tàng Khổng Tử ở phía nam và miếu Chu Công ở đông bắc, đi trong một ngày là xong. Hai là núi Ni cách 25 km về phía đông nam, nơi Khổng Tử được sinh ra, có Thánh cảnh Ni Sơn (tượng Khổng Tử cao 72 m, Đại học đường và buổi biểu diễn “Kim Thanh Ngọc Chấn”) và Khổng Miếu Ni Sơn, cần nửa ngày đến một ngày.
Di chuyển: ga Khúc Phụ Đông là ga cao tốc Bắc Kinh–Thượng Hải, cách trung tâm khoảng 10 km, có xe buýt K01 đến Tam Khổng, taxi khoảng 20 nhân dân tệ; ga Khúc Phụ (tàu thường) nằm ở phía tây. Trong thành phố đi bộ hoặc taxi (trong mức cước khởi điểm) là đủ; đến Thánh cảnh Ni Sơn cần đi taxi (khoảng 60 nhân dân tệ) hoặc xe tuyến du lịch. Nên dành 1,5–2 ngày: ngày 1 buổi sáng đi Khổng Miếu (nên thuê hướng dẫn viên hoặc dùng thuyết minh bằng giọng nói, nếu không chỉ thấy kiến trúc), buổi chiều thăm Khổng Phủ và Khổng Lâm, buổi tối đi dạo dưới tường Minh thành và ngắm cảnh cổng Nam; ngày 2 buổi sáng đi bảo tàng Khổng Tử, buổi chiều đến Thánh cảnh Ni Sơn, buổi tối xem biểu diễn “Kim Thanh Ngọc Chấn” rồi quay về.
Lưu ý: vé combo Tam Khổng khoảng 140 nhân dân tệ, cần đặt trước bằng giấy tờ tùy thân và bị giới hạn lưu lượng vào dịp lễ tết. Mỗi sáng 8 giờ tại cổng Nam có nghi thức “Chung sáng mở thành”; trong Khổng Miếu có biểu diễn nhạc múa tế Khổng Tử (mùa cao điểm mỗi ngày một buổi, cần xem riêng giờ diễn). Ẩm thực Khổng Phủ tiêu biểu với “Thi Lễ Ngân Hạnh” và “Thần Tiên Vịt”, giá khá cao; trong nội thành cũng có quán ăn Lỗ giá rẻ hơn. Các hoạt động học tập và mặc Hán phục bái Khổng thường diễn ra trước Hạnh Đàn và điện Đại Thành của Khổng Miếu.
Điểm tham quan nổi bật
- Khổng miếu, Khúc Phụ – Đền thờ chính thờ Khổng Tử, chín lớp sân, 466 gian điện; điện Đại Thành với mười cột rồng chạm nổi sâu, đàn Hạnh và Bia rừng Khổng phủ là n…
- Khổng phủ – Dinh thự và nhà ở của hậu duệ đích trưởng Khổng Tử, được phong “Diễn Thánh Công” đời đời; là phủ đệ quý tộc lớn nhất còn lại ở Trung Quốc…
- Khổng lâm – Nghĩa địa gia tộc của Khổng Tử và các hậu duệ suốt hơn 2.500 năm, rộng khoảng 3.000 mẫu, có mười vạn cây cổ thụ và hàng nghìn bia đá, là ng…
- Thánh cảnh Ni Sơn – Khu văn hóa lớn trên núi Ni Sơn, nơi Khổng Tử được sinh ra, với tượng Khổng Tử cao 72 m, Đại Học Đường dát vàng rực rỡ và buổi biểu diễn “K…
- Thành cổ nhà Minh Khúc Phụ – Thành cổ đời Minh được xây bao quanh để bảo vệ Khổng Miếu. Trước cổng nam “Vạn nhận cung tường”, nghi thức mở thành mỗi sáng là khởi đầu mộ…
- Bảo tàng Khổng Tử – Bảo tàng hạng nhất quốc gia khai trương năm 2019, lưu giữ khoảng 700 nghìn hiện vật của phủ Khổng. Áo lễ đời Minh của Diễn Thánh Công, hồ s…
- Chu Công miếu – Đền thờ Chu Công Đán, xây trên nền cung điện cố đô nước Lỗ, là di tích có chiều sâu lịch sử nhất ngoài Tam Khổng ở Khúc Phụ.
- Nhan miếu – Miếu thờ Nhan Hồi, học trò đắc ý nhất của Khổng Tử, cách phủ Khổng vài trăm mét về phía đông bắc, cây bách u tịch, ít người.
- Lăng Thiếu Hạo – Lăng của Thiếu Hạo, một trong Ngũ Đế theo truyền thuyết. Khối đá xếp thành kim tự tháp cắt đỉnh thời Tống được gọi là “kim tự tháp Trung Qu…
- Cố thành nước Lỗ – Di chỉ đô thành nước Lỗ thời Chu, nay được mở thành công viên khảo cổ, có thể thấy tường đất nện và nền cung điện hơn 2.000 năm tuổi.
- Khổng miếu Ni Sơn – Miếu Khổng cũ dưới chân núi Ni Sơn, nơi Khổng Tử được sinh ra, có kiến trúc từ thời Kim–Nguyên và “động Phu Tử”, mang chiều sâu lịch sử hơn…
- Phố Cổ Lâu và phố Ngũ Mã Từ – Phố cổ và chợ đêm trong thành Minh, nơi ăn bánh kếp, canh tấm, thịt xiên và điểm tâm phủ Khổng, buổi tối đèn sáng rực.
- Thành Lục nghệ Khổng Tử – Khu văn hóa theo chủ đề sáu nghệ “lễ, nhạc, xạ, ngự, thư, số” của Khổng Tử, có biểu diễn trang phục cổ và trải nghiệm tương tác, phù hợp vớ…
- Thạch Môn Sơn – Công viên rừng phía đông bắc thành Khúc Phụ, nơi Khổng Thượng Nhiệm từng ẩn cư và viết vở Đào Hoa Phiến. Mùa thu lá đỏ rất đẹp.
- Mạnh miếu – Miếu thờ Á Thánh Mạnh Tử ở Trâu Thành, có nhiều cây bách cổ và bia đá đời Tống–Nguyên–Minh, là nửa còn lại của “quê hương Khổng–Mạnh”.
- Mạnh phủ – Phủ đệ của hậu duệ đích hệ Mạnh Tử, bố cục “trước nha, sau nhà” được giữ nguyên vẹn, đi cùng Mạnh Miếu rất tiện.
- Dịch Sơn – “Kỳ quan phía nam Thái Sơn” nổi tiếng với những khối đá lớn xếp chồng. Tần Thủy Hoàng từng khắc bia đá ở đây, lên đỉnh có thể nhìn xuống đồ…
- Tháp Hưng Long – Tháp gạch thời Bắc Tống trong thành Duyện Châu. Dưới tháp đào được xá lợi đỉnh xương Phật, nay là trung tâm của Văn hóa viên Hưng Long.
- Chùa Bảo Tướng – Ngôi chùa cổ ngàn năm ở huyện Vấn Thượng. Tháp Thái Tử Linh Tung thời Tống có xá lợi răng Phật, là danh lam quan trọng phía tây nam vùng Lỗ.
- Vũ thị từ – Từ đường mộ của gia tộc họ Vũ thời Đông Hán, lưu giữ nhiều đá khắc tranh Hán. Đây là kho “tranh thêu bằng đá” quý giá để nghiên cứu xã hội…
- Thái Bạch Lâu – Nơi Lý Bạch từng uống rượu khi ở Tế Ninh. Lầu được xây trên tường thành cổ, nhìn xuống khu phố cổ bên kênh đào.
- Đông Đại Tự Tế Ninh – Thánh đường Hồi giáo quy mô lớn thời Minh–Thanh bên bờ kênh đào, kết hợp kiến trúc điện đường Trung Hoa với trang trí Hồi giáo, là di tích…
- Tuyền Lâm – Khu suối nguồn sông Tứ, được mệnh danh là “bảy mươi hai danh tuyền”, nơi vua Càn Long nhiều lần dừng chân và hiện đã phục dựng hành cung.
Ăn uống
- Qufu Weidao – Ẩm thực phủ Khổng (chi nhánh Trung tâm Du khách) – Quán bình dân uy tín trong khu ẩm thực của Trung tâm Du khách, gà xào nho chua ngọt là món chủ lực, tiện ghé sau khi th…
- Jiuroumen – Ẩm thực phủ Khổng (chi nhánh Trung tâm Du khách Khúc Phụ) – Thương hiệu ẩm thực phủ Khổng địa phương ở Khúc Phụ, chi nhánh thứ hai trong khu ẩm thực của Trung tâm Du khách, gà gia…
Lịch trình
- 7 ngày đi tàu cao tốc: Tế Nam (thành phố suối), Thái Sơn, Khúc Phụ, Thanh Đảo – Tàu cao tốc nối suối nước Tế Nam, Thái Sơn, Tam Khổng và biển Thanh Đảo, lộ trình kinh điển cho lần đầu đến Sơn Đông.
- 15 ngày tự lái vòng quanh Sơn Đông – Xuất phát từ Tế Nam, đi vòng qua miền trung, miền nam và ven biển Sơn Đông, rồi quay về Thanh Châu, bao quát các khu vự…
- 4 ngày tự lái dọc kênh đào tây nam Sơn Đông – Xuôi về phía nam theo đoạn Sơn Đông của Đại Vận Hà, từ Lâm Thanh, Liêu Thành đến Tế Ninh, Vi Sơn Hồ và cổ thành Đài Nhi…