Khulna và Sundarbans
Thành phố lớn thứ ba Bangladesh, cửa ngõ đi thuyền sâu vào Sundarbans, rừng ngập mặn lớn nhất thế giới, và thăm thành cổ Bagerhat với nhiều thánh đường Hồi giáo cổ.
Khulna là thành phố lớn thứ ba Bangladesh và là thủ phủ tỉnh Khulna, nằm ở tây nam đất nước, nơi sông Rupsa gặp sông Bhairab, là cửa ngõ đi vào Sundarbans, rừng ngập mặn lớn nhất thế giới. Thành phố chủ yếu phát triển nhờ cảng, đay và tôm, điểm tham quan không nhiều; du khách đến đây chủ yếu để làm hai việc: đi thuyền sâu vào Sundarbans, và đi đến thành cổ Bagerhat cách 40 km, di sản thế giới. Sundarbans (khoảng 6.000 km² trong lãnh thổ Bangladesh, được UNESCO công nhận năm 1997) gần như chỉ đi được bằng tour du thuyền 2–3 đêm, khởi hành từ Khulna hoặc Mongla, đi qua trạm gỗ Harbaria, xuống phía nam đến Hiron Point và Kochikhali để xem hươu đốm và dấu chân hổ, rồi tới bãi biển vịnh Bengal; tuyến dài còn đến đảo Dublar, làng của ngư dân. Nếu thời gian ít, có thể thuê thuyền từ Mongla đi nửa ngày đến Karamjal, nơi có khu nhân giống cá sấu và hươu.
Đi Bagerhat một ngày, điểm chính là Thánh đường Sáu Mươi Vòm (Shat Gombuj), cùng Lăng Khan Jahan Ali, Thánh đường Chín Vòm và Thánh đường Ranvijoy, các công trình gạch thế kỷ 15. Người yêu văn học có thể đến Dakshindihi, nhà bố vợ của Tagore, và Sagardari, quê của nhà thơ Madhusudan Dutt.
Mùa đẹp nhất từ tháng 11 đến tháng 2, mát mẻ và khô ráo; tháng 4–5 oi bức; tháng 6–9 là mùa gió mùa mưa nhiều, tàu thuyền thường ngừng hoạt động; mùa bão nhiệt đới (tháng 5 và tháng 10–11) cần theo dõi cảnh báo. Từ Dhaka đến Khulna có thể bay đến Jessore rồi đổi xe, hoặc đi xe khách qua cầu Padma khoảng 4–5 giờ, tàu hỏa khoảng 4 giờ. Nên lưu lại 4–5 ngày, trong đó có 3 ngày đi thuyền. Tour thuyền phải đặt trước qua công ty lữ hành có giấy phép, phí đoàn đã bao gồm giấy phép rừng, kiểm lâm có vũ trang và bữa ăn. Đây là xã hội Hồi giáo nên ăn mặc kín đáo, chú ý phòng muỗi và vệ sinh nước uống.
Điểm tham quan nổi bật
- Sundarbans – Rừng ngập mặn lớn nhất thế giới, là di sản thế giới và môi trường sống của hổ Bengal. Cần đi thuyền nhiều ngày để vào sâu.
- Thánh đường Sáu mươi Mái vòm – Nhà thờ Hồi giáo bằng gạch thời trung cổ lớn nhất Bangladesh từ thế kỷ 15, có 77 mái vòm và 60 cột đá, là trung tâm của di sản thế giới Thà…
- Khu bảo tồn động vật hoang dã Katka – Điểm dừng quan trọng của tàu du lịch ở phía đông nam Sundarbans. Trên đồng cỏ có đàn hươu đốm, đường mòn trong rừng dẫn tới bãi biển hoang…
- Lăng Khan Jahan Ali – Lăng mộ của người sáng lập thành phố Bagerhat, nơi người hành hương đến không ngớt. Trong hồ trước lăng có nuôi cá sấu được coi là thiêng l…
- Thánh đường Hồi giáo Chín Mái vòm – Thánh đường gạch nhỏ thế kỷ 15 gần lăng Khan Jahan Ali, có chín mái vòm và trang trí đất nung hoa văn tinh xảo.
- Thánh đường Hồi giáo Singair – Thánh đường gạch một mái vòm đối diện Thánh đường Sáu mươi Mái vòm. Gần đó bạn có thể ghé thăm thêm Bibi Begni và Chunakhola.
- Thánh đường Hồi giáo Ronvijoypur – Một trong những thánh đường một mái vòm lớn nhất Bangladesh, mái vòm có đường kính khoảng 11 m, thuộc di sản thế giới Bagerhat.
- Trung tâm nhân giống động vật hoang dã Karamjal – Điểm vào rừng ngập mặn gần Mongla nhất, có khu nuôi cá sấu nước mặn và hươu chital, cùng lối đi gỗ xuyên rừng. Đây là lựa chọn phù hợp cho…
- Trung tâm du lịch sinh thái Harbaria – Khu du lịch sinh thái do chính phủ phát triển ở rừng phía đông Sundarbans, có lối đi gỗ trên cao quanh rừng ngập mặn và ao sen. Đây thường…
- Kochikhali – Đồng cỏ và bãi biển ở phía đông Khulna, nơi thường thấy dấu chân hổ. Các đoàn tàu du lịch hay sắp xếp đi bộ tại đây.
- Hiron Point – Khu bảo tồn và ngọn hải đăng ở rìa nam Sundarbans, thuộc vùng lõi di sản thế giới, nơi cồn cát ven biển giao với rừng ngập mặn.
- Đảo Dublar Char – Đảo của ngư dân ở cực nam Sundarbans, bãi phơi cá trải dài suốt mùa đông; lễ hội Rash Mela vào tháng 11 thu hút đông đảo tín đồ.
- Mongla – Cảng biển lớn thứ hai của Bangladesh, điểm xuất phát thường dùng cho tour một ngày và nhiều ngày ở Sundarbans.
- Cầu Khan Jahan Ali – Cầu dây văng bắc qua sông Rupsa, là biểu tượng thành phố Khulna và điểm ngắm hoàng hôn nổi tiếng.
- Khu tưởng niệm Rabindranath Tagore Dakshindihi – Nhà gốc của gia đình bà Mrinalini Devi, vợ thi sĩ Tagore, nay là nhà tưởng niệm trưng bày ảnh gia đình Tagore.
- Sagardari – Nơi sinh của Michael Madhusudan Dutt, người tiên phong thơ hiện đại Bengal; có nhà tưởng niệm, nhà cổ và cây cổ bên sông.
Ăn uống
- Abbas Hotel (Chuknagar) – Quán thịt dê chui jhal nổi tiếng nhất Khulna, gần như chỉ phục vụ một món: cà ri cay thịt dê hầm lửa củi, ăn kèm cơm tr…
- Kamrul Hotel – Quán ăn được ưa chuộng ở trung tâm Khulna, phục vụ cà ri bò chui jhal ăn cùng súp đậu lăng dây tiêu và cơm trắng.
Lịch trình
- Bangladesh 14 ngày: ba di sản thế giới và vùng trà chuyên sâu – Từ Dhaka đi lên phía bắc đến các di tích cổ, xuống phía nam đi thuyền trong rừng ngập mặn, rồi sang vùng trà Đông Bắc…
- Hành trình 5 ngày Bagerhat và du thuyền Sundarbans – Từ Dhaka đi về phía nam thăm thành phố đền Bagerhat, rồi lên thuyền ba ngày hai đêm vào rừng ngập mặn, trọn vẹn hai di…