Jokkmokk và Laponia

Trung tâm văn hóa Sami nằm trên Vòng Bắc Cực, cửa ngõ của Di sản Thế giới Laponia. Chợ mùa đông và bảo tàng Sami nổi tiếng, có thể đi tiếp đến núi Dundret ở Gällivare.

Jokkmokk nằm ở tỉnh Norrbotten, Thụy Điển, cách Vòng Bắc Cực khoảng 7 km về phía bắc. Đây là trung tâm quan trọng của văn hóa Sami và là cửa ngõ chính của Di sản Thế giới “Khu vực Laponia”. Laponia được UNESCO công nhận năm 1996 là Di sản Thế giới về cả thiên nhiên lẫn văn hóa, gồm bốn công viên quốc gia là Sarek, Padjelanta, Stora Sjöfallet và Muddus cùng các khu bảo tồn xung quanh, tổng diện tích khoảng 9.400 km². Người Sami đến nay vẫn chăn tuần lộc và di cư theo mùa trong khu vực này. Bảo tàng Ajtte trong thị trấn là điểm khởi đầu tốt nhất để tìm hiểu văn hóa Sami và thiên nhiên vùng núi; gần đó có vườn thực vật núi cao và nhà thờ gỗ hình bát giác màu đỏ. Chợ mùa đông Jokkmokk được tổ chức vào tuần đầu tiên của tháng 2 hằng năm và đã có hơn 400 năm lịch sử, với các cuộc đua tuần lộc và thủ công mỹ nghệ Sami. Quanh thị trấn có thể lái xe tham quan: về phía bắc có Harspranget, đập thủy điện Porjus và rừng nguyên sinh Công viên Quốc gia Muddus; về phía tây, cuối con đường là Kvikkjokk, cửa ngõ vào Sarek và Đường Vua; về phía tây bắc có trung tâm thiên nhiên Laponia ở Công viên Quốc gia Stora Sjöfallet; về phía bắc khoảng 1,5 giờ đến Gällivare, nơi có thể lên núi Dundret để ngắm mặt trời nửa đêm và tham quan khu mỏ. Thời điểm đẹp nhất là mùa đông (tháng 12–3: cực quang, xe trượt tuyết, chợ) và mùa hè (tháng 6–7: mặt trời nửa đêm, đi bộ đường dài, nhớ phòng muỗi). Giao thông: bay đến Luleå hoặc Gällivare rồi đi xe buýt, hoặc đi tàu đêm đến Murjek để chuyển xe; mùa hè có tuyến tàu nội địa đi qua khu vực. Nên lưu lại 3–5 ngày. Mùa đông nhiệt độ có thể xuống đến −30°C, cần chuẩn bị trang phục giữ ấm.

Điểm tham quan nổi bật

• Bảo tàng Ájtte – Bảo tàng văn hóa Sámi quan trọng nhất Thụy Điển, trưng bày nghề chăn tuần lộc, đồ bạc, trống và thiên nhiên vùng núi; đồng thời là trung tâ…
• Chợ mùa đông Jokkmokk – Chợ mùa đông Sámi có từ năm 1605, với đua tuần lộc, đoàn xe trượt tuyết, thủ công mỹ nghệ và ẩm thực Sámi, là lễ hội náo nhiệt nhất trong v…
• Vườn quốc gia Stora Sjöfallet – Lõi Di sản Thế giới Laponia có thể đến bằng xe riêng; núi Áhkká soi bóng trên mặt hồ, trung tâm thiên nhiên giới thiệu văn hóa Sámi và địa…
• Vườn núi cao Jokkmokk – Vườn thực vật núi cao do Bảo tàng Ájtte quản lý, ngay trên Vòng Bắc Cực trưng bày hoa dại vùng núi Thụy Điển và cây thuốc của người Sami.
• Nhà thờ cổ Jokkmokk – Nhà thờ gỗ bát giác màu đỏ, tường vây làm bằng gỗ nguyên khúc; mùa đông người ta từng đặt quan tài trong tường khi đất đóng băng không chôn…
• Vòng Bắc Cực – Vạch Vòng Bắc Cực trên đường 45 ở phía nam Jokkmokk, có biển báo và khu nghỉ chân, là điểm check-in khi băng qua Vòng Bắc Cực.
• Vườn quốc gia Muddus – Vườn quốc gia rừng thông nguyên sinh và đầm lầy thuộc Di sản Thế giới Laponia, có lối đi gỗ dẫn tới thác Muddus cao 42 m.
• Nhà máy thủy điện cũ Porjus – Nhà máy thủy điện bằng đá granit xây năm 1915 ở phía bắc Vòng Bắc Cực, phòng máy sâu 50 m dưới lòng đất có thể tham quan theo hướng dẫn, là…
• Harsprånget – Nhà máy thủy điện lớn nhất Thụy Điển, từng là thác ghềnh mạnh nhất trên sông Lule; khi xả lũ, dòng nước trắng xóa cuộn trào.
• Vuollerim 6000 năm – Bảo tàng ngoài trời tại di chỉ khu định cư thời đồ đá cách đây 6.000 năm, phục dựng nhà nửa hầm, kể về những cư dân đầu tiên ở phương Bắc.
• Dundret – Núi đỉnh bằng ở phía nam Gällivare, mùa hè lên đỉnh ngắm mặt trời không lặn cả đêm, mùa đông là khu trượt tuyết nổi tiếng phía bắc Vòng Bắc…
• Malmberget – Thị trấn mỏ sắt đang dần di dời vì sụt lún do khai thác, có thể tham gia tour hầm mỏ dưới lòng đất và mỏ lộ thiên từ Gällivare.
• Kvikkjokk – Ngôi làng nhỏ ở cuối đường, là cửa ngõ của Đường Vua và Vườn quốc gia Sarek, sông nước xiết, núi non bao quanh, là điểm khởi hành của những…

Ăn uống

• Nhà hàng Bảo tàng Ájtte – Nhà hàng ăn trưa trong Bảo tàng Ájtte, nổi tiếng với các món mang hương vị Sami như tuần lộc, cá hồi đỏ và buffet ngày…
• Quán ăn Krog Lokal – Quán ăn tối ở trung tâm Jokkmokk, từ đồ ăn nhẹ, pizza đến xiên thịt thú rừng, đánh giá không đồng đều.
• Nhà hàng Khách sạn Jokkmokk – Nhà hàng khách sạn bên hồ Talvatis, phục vụ tuần lộc hun khói, thịt nai sừng tấm và các món đặc trưng Lapland; mùa hè c…

Lịch trình

• Từ Tromsø qua Inlandsbanan đến Stockholm 11 ngày – Mùa hè đi xuống từ Vòng Bắc Cực Na Uy, theo đường sắt Ofoten, Đường mòn Vua và tuyến Inlandsbanan