Ile-Ife
Nơi con người được sinh ra theo thần thoại Yoruba, các đầu tượng bằng đồng và đất nung Ife nổi tiếng thế giới; Cung điện Oòni, tượng Moremi, cột đá Opa Oranmiyan và khu rừng linh thiêng cổ xưa lưu giữ ký ức về vương quốc lâu đời nhất Tây Phi.
Ile-Ife nằm ở phía tây nam bang Osun của Nigeria, cách Lagos khoảng 220 km và cách Ibadan khoảng 80 km, là thánh địa trong tâm thức người Yoruba. Theo thần thoại, Odùduwà đã tạo ra đất liền tại đây, và từ đây con người tỏa đi khắp nơi; Oòni của Ile-Ife đến nay vẫn được coi là lãnh tụ tinh thần của các vua Yoruba. Từ thế kỷ 11 đến thế kỷ 15, Ile-Ife là một trong những thành bang thịnh vượng nhất Tây Phi, sản xuất các đầu tượng bằng đồng và đất nung tinh xảo theo lối tả thực, cùng các hạt thủy tinh, được xem là đỉnh cao của nghệ thuật châu Phi cổ đại.
Trọng tâm tham quan nằm quanh quảng trường Enuwa trong khu phố cổ: Cung điện Oòni cùng tượng Moremi trong sân, Bảo tàng Quốc gia Ile-Ife, rừng linh thiêng đền Odùduwà và đồi thiêng Oke Mogun; các điểm này có thể đi bộ tới. Cách về phía nam khoảng 1 km là cột đá Opa Oranmiyan. Phía tây bắc có Đại học Obafemi Awolowo với kiến trúc hiện đại và Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên nổi tiếng.
Thời điểm đẹp nhất là tháng 11–2 mùa khô ít mưa, đường dễ đi (thỉnh thoảng có gió Harmattan mang bụi); mùa mưa tháng 4–10 thường có mưa rào giông vào buổi chiều. Nếu muốn xem lễ hội, lễ hội Ọ̀yọ́ vào tháng 9–10 là trọng thể nhất, nên đặt phòng trước. Di chuyển: từ Lagos đi theo đường cao tốc Lagos–Ibadan rồi chuyển sang Ile-Ife, khoảng 4 giờ; từ Ibadan khoảng 1,5 giờ. Trong thành phố chủ yếu đi taxi và xe máy ba bánh. Nên lưu lại 1–2 ngày. Khi tham quan rừng linh thiêng và đền thờ cần có hướng dẫn viên địa phương hoặc người canh giữ đi cùng, tôn trọng nghi lễ tôn giáo và xin phép trước khi chụp ảnh. Trên đường có thể ghé Rừng linh thiêng Osun-Osogbo (Di sản thế giới) cách khoảng 60 km. Trước khi đi, hãy tham khảo các cảnh báo an ninh địa phương.
Điểm tham quan nổi bật
- Moremi Statue of Liberty – Tượng nữ anh hùng Moremi của người Yoruba cao khoảng 12,8 m trong sân cung điện Ooni, là tượng cao nhất Nigeria và là biểu tượng mới của Il…
- Bảo tàng Quốc gia Ife – Lưu giữ các đầu tượng bằng đồng và đất nung từ thế kỷ 12–15 của vương quốc Ile-Ife cổ. Những tác phẩm tả thực này đã làm thay đổi nhận thức…
- Đại học Obafemi Awolowo – Một trong những khuôn viên đại học đẹp nhất Nigeria. Kiến trúc hiện đại hòa cùng đồi và hồ nước. Bảo tàng lịch sử tự nhiên trong trường trư…
- Cột đá Opa Oranmiyan – Cột đá granite cao khoảng 5 mét trong rừng thiêng phía nam Ile-Ife. Tương truyền đây là quyền trượng của Oranmiyan, người sáng lập đế chế O…
- Cung điện Ooni của Ife – Cung điện của Ooni, người đứng đầu tinh thần cao nhất của người Yoruba. Cung điện nằm ở trung tâm Ile-Ife, có hướng dẫn viên đưa khách tham…
- Oduduwa Shrine and Grove – Đền thờ và khu rừng thiêng của Oduduwa, tổ tiên người Yoruba. Tương truyền ông lập thành phố Ile-Ife tại đây, và do các tư tế cha truyền co…
- Oke Mogun – Gò đất nhỏ sát cung điện Ooni, trên đỉnh có cây cổ và bàn thờ thần sắt Ogun. Trong lễ hội Olojo, Ooni đội vương miện Ade đi đến đây cầu phú…
- Olojo Festival – Lễ hội truyền thống lớn nhất của Ile-Ife, tưởng nhớ thần sắt Ogun và ngày sáng thế. Ooni đội vương miện Ade diễu hành, các tù trưởng khắp n…
- Igbo Olokun (Olokun Grove) – Khu rừng thiêng thần biển Olokun bên tường thành đất phía bắc Ile-Ife. Đây là xưởng thủy tinh bản địa sớm nhất Tây Phi (thế kỷ 11–15) và là…
- Ori Olokun Roundabout – Tượng đồng khổng lồ, bản sao đầu Olokun, đặt trên đường trục phía tây Ile-Ife. Đây là cột mốc nổi bật nhất khi vào thành phố.
Ăn uống
- Country Kitchen (chi nhánh Idi-Omo) – Quán ăn địa phương có nhiều đánh giá nhất Ile-Ife, vừa có món Nigeria vừa có đồ ăn nhanh kiểu Âu, bánh thịt thường bán…
- Ivory Bites Restaurant & Bakery – Nhà hàng kiêm tiệm bánh ven đường Ibadan–Ife, cơm jollof, cơm chiên và eba ăn kèm canh egusi đều được ưa chuộng.
Lịch trình
- Vòng văn hóa Yoruba miền tây Nigeria 8 ngày – Từ Lagos đi lên Abeokuta, Ile-Ife và Oshogbo, thăm các thành cổ Yoruba và rừng thiêng.