Gallup

Thủ phủ thương mại của người bản địa trên đường 66, cửa hàng bạc, ngọc lam và phố cổ đèn neon nằm san sát; gần công viên đá đỏ có thể đến Zuni Pueblo, El Morro và Window Rock.

Gallup nằm ở tây bắc bang New Mexico, Hoa Kỳ, thuộc hạt McKinley; đường liên bang I-40 và đường 66 cũ chạy xuyên qua thành phố, cách biên giới bang Arizona chỉ khoảng 30 km, được bao quanh bởi khu bảo tồn người Navajo và người Zuni, nên được gọi là “thủ phủ của người bản địa Mỹ”. Khu trung tâm lấy phố cổ đường 66 làm trục chính, đầy biển hiệu neon, tranh tường và hàng chục cửa hàng thương mại, có thể mua bạc Navajo và Zuni, ngọc lam và thảm dệt tay; khách sạn El Rancho, nơi các ngôi sao Hollywood từng lưu trú, và trung tâm văn hóa đặt trong nhà ga xe lửa cũ đều nằm trong khoảng cách đi bộ. Công viên Red Rock ở phía đông có các vách đá sa thạch đỏ thích hợp để đi bộ, tháng 8 có lễ hội nghi thức giữa các bộ lạc, mùa thu có lễ hội khinh khí cầu.

Có ba tuyến một ngày đi quanh vùng lân cận: đi về phía tây bắc khoảng 40 km đến thị trấn Window Rock ở bang Arizona, xem cổng đá Window Rock và bảo tàng bộ lạc Navajo; đi về phía nam khoảng 60 km đến Zuni Pueblo, tham quan làng cổ và nhà thờ có tranh tường theo hướng dẫn viên; sau đó theo đường NM-53 đi về phía đông đến Di tích quốc gia El Morro để xem đá khắc chữ, tiện đường ghé hang băng núi lửa Bandera. Ba điểm này có thể nối thành một vòng “đường cổ” trong một ngày.

Gallup ở độ cao khoảng 2.000 m, mùa hè ban ngày nóng, sáng tối mát mẻ, từ tháng 7 đến tháng 8 có mưa rào giông vào buổi chiều; mùa đông lạnh nhưng nhiều nắng. Thời điểm đẹp nhất là từ tháng 5 đến tháng 10. Di chuyển: tàu Southwest Chief của Amtrak dừng mỗi ngày, tự lái từ Albuquerque theo I-40 khoảng 2 giờ. Nên ở lại 2–3 ngày.

Lưu ý: trong khu bảo tồn phần lớn cấm rượu bia; khi chụp ảnh người bản địa hoặc nghi lễ phải xin phép trước; khu bảo tồn Navajo áp dụng giờ mùa hè trong khi phần còn lại của bang Arizona không áp dụng, nên lưu ý khi sắp xếp thời gian xuyên bang.

Điểm tham quan nổi bật

Red Rock Park – Công viên vách đá sa thạch đỏ ở phía đông Gallup, có Pyramid Rock, đường mòn Church Rock và đấu trường, là danh thiếp của thành phố.
Historic Route 66 Downtown Gallup – Khu phố cũ mà Đường 66 chạy xuyên qua, có biển neon, tranh tường, cửa hàng đồ bạc bản địa và các nhà hát cổ tập trung trong vài dãy phố.
Zuni Pueblo – Khu định cư của người Zuni cách Gallup khoảng 60 km về phía nam, còn giữ “làng giữa” cổ, nhà thờ truyền giáo từ thế kỷ 17 và nghề bạc Zuni…
El Morro National Monument – Bên hồ nước mưa tự nhiên dưới vách đá sa thạch cao vút, còn lưu lại tranh khắc của tổ tiên người Pueblo và hơn 2.000 chỗ khắc chữ từ thời n…
Window Rock Navajo Tribal Park & Veterans Memorial – Biểu tượng thủ phủ của người Navajo, một vòm đá tròn khổng lồ trên vách sa thạch, bên dưới là đài tưởng niệm những người truyền tin mã hóa…
Church Rock Trail – Đường mòn vòng trong công viên Red Rocks, xuyên qua đá sa thạch đỏ đến tận Church Rock, cột đá trông giống chóp tháp nhà thờ kiểu Gothic.
El Rancho Hotel & Motel – Khách sạn huyền thoại trên Đường 66 khai trương năm 1937, từng đón các ngôi sao Hollywood phim miền Tây, sảnh đầy ảnh có chữ ký.
Gallup Cultural Center – Trung tâm văn hóa đặt trong nhà ga xe lửa Santa Fe xây năm 1923, trưng bày nghệ thuật bản địa, tối mùa hè có múa của các bộ lạc.
Richardson's Trading Company – Trạm giao dịch truyền thống lâu đời từ năm 1913 trên Đường 66, đầy bạc, ngọc lam, thảm Navajo và yên ngựa trong cửa hàng trăm năm tuổi.
Gallup History Museum (Rex Hotel) – Bảo tàng lịch sử địa phương nhỏ đặt trong khách sạn Rex đầu thế kỷ 20, kể về mỏ than, đường sắt và người nhập cư ở Gallup.
High Desert Trail System – Mạng lưới đường mòn đi bộ và xe đạp địa hình ở ngoại ô tây bắc Gallup, hàng chục km đường đơn xuyên qua các cao nguyên đá sa thạch.
Old Zuni Mission (Nuestra Señora de Guadalupe) – Nhà thờ truyền giáo bằng gạch bùn từ thế kỷ 17 bên làng Zuni, trên tường trong có tranh bốn mùa và các vị thần do họa sĩ Zuni vẽ.
A:shiwi A:wan Museum and Heritage Center – Bảo tàng bộ lạc do chính người Zuni vận hành, kể lịch sử, đồ gốm và nông nghiệp truyền thống từ góc nhìn của người Zuni.
Bandera Volcano & Ice Cave – Khu du lịch núi lửa tư nhân, có thể leo lên miệng một ngọn núi lửa phun trào khoảng 10.000 năm trước, rồi xuống hang băng có băng quanh năm…
Navajo Nation Museum – Bảo tàng chính thức của bộ lạc Navajo tại Window Rock, trưng bày lịch sử Navajo, thảm dệt, đồ bạc và tư liệu về “Cuộc trường chinh”.
Navajo Nation Zoological and Botanical Park – Vườn thú duy nhất ở Mỹ do một bộ lạc bản địa vận hành, trưng bày các loài động vật bản địa có ý nghĩa trong văn hóa Navajo.
Bluewater Lake State Park – Hồ chứa nước dưới chân phía bắc núi Zuni, nổi tiếng với câu cá tiger muskie (cá muskie vằn), chèo thuyền và cắm trại.

Ăn uống

Jerry's Cafe – Quán nhỏ trên đại lộ Coal ở trung tâm, nổi tiếng với bánh chiên nhồi và sốt ớt đỏ/xanh, đứng đầu Gallup trên Yelp và Tr…
Earl's Family Restaurant – Quán lâu đời trên Đường 66 mở từ năm 1947, nổi tiếng với Navajo taco, và có thể mua trực tiếp trang sức từ các nghệ nhâ…
El Rancho Hotel Restaurant – Nhà hàng trong khách sạn lịch sử từng đón các ngôi sao Hollywood, tường treo đầy ảnh minh tinh, thực khách có thể ăn mó…
Oasis Mediterranean Restaurant – Quán ăn Trung Đông do một gia đình Palestine điều hành, mọi món đều tự làm, điểm Yelp gần tuyệt đối, là nơi khách lái x…