Sa mạc Badain Jaran

Sa mạc có những cồn cát cao nhất thế giới cùng hơn trăm hồ nước xen giữa, với đỉnh Biluotu, hồ Miaohaizi và suối Yinderitu tạo nên bí cảnh biển cát huyền bí.

Sa mạc Badain Jaran nằm ở phía bắc Alxa Hữu kỳ thuộc Liên minh Alxa, Nội Mông, có diện tích khoảng 49.000 km², là sa mạc lớn thứ ba Trung Quốc. Nơi đây nổi tiếng với cảnh quan độc đáo khi những cồn cát cao sừng sững cùng hơn 140 hồ nước nằm xen giữa các cồn. Năm 2024, “Sa mạc Badain Jaran – Cụm hồ trên cồn cát” được UNESCO công nhận là Di sản thiên nhiên thế giới, đồng thời đây là khu lõi của Công viên Địa chất Thế giới Sa mạc Alxa. Đỉnh Biluotu cao hơn mặt đất xung quanh khoảng 460 m, được mệnh danh là cồn cát cố định cao nhất thế giới. Một số hồ giữa các cồn mặn như nước muối, còn có hồ lại có mạch nước ngọt phun lên từ giữa lòng hồ, và thỉnh thoảng xuất hiện hiện tượng “cát hú”.

Điểm xuất phát là thị trấn Badain Jaran, trung tâm hành chính của Alxa Hữu kỳ. Thị trấn có sân bay Badain Jaran nhưng chuyến bay ít và theo mùa. Từ Trương Dịch, tỉnh Cam Túc, có thể lái xe khoảng 3 giờ để đến nơi. Cửa vào khu du lịch sa mạc Badain Jaran ở rìa phía nam, cách trung tâm huyện khoảng 90 km. Từ đây, bạn đổi sang xe việt dã của khu thắng cảnh để vào sâu trong sa mạc, qua hồ Badan đến Miaohaizi, Biluotu và Yinderitu. Tuyến tham quan kinh điển có thể đi trong một ngày, nhưng nên nghỉ lại 1–2 đêm tại trại giữa sa mạc để ngắm hoàng hôn và dải Ngân Hà. Quanh trung tâm huyện còn có hẻm núi Erbugai (cách phía nam khoảng 54 km), bích họa núi Mandela (cách đông bắc khoảng 200 km) và địa hình xói mòn Haisenchulu (cách tây bắc khoảng 160 km); mỗi nơi cần dành một ngày đi về.

Mùa đẹp nhất là tháng 9–10, tiếp đến là tháng 5–6. Tháng 7–8, nhiệt độ mặt cát có thể vượt 60℃; mùa đông, ban đêm thường dưới -20℃; mùa xuân nhiều gió cát. Vào sâu trong lòng sa mạc bắt buộc phải đi xe việt dã có giấy phép của khu thắng cảnh hoặc đi theo đoàn xe chuyên nghiệp; nghiêm cấm tự lái xe hay đi bộ xuyên sa mạc. Hãy mang đủ nước uống, kem chống nắng và quần áo giữ ấm; sóng điện thoại trong lòng sa mạc lúc có lúc không. Nên dành 3–4 ngày. Hệ sinh thái của di sản rất mong manh, vui lòng không bơi lội, giặt giũ trong hồ hay xả rác.

Rừng dương Euphrates và hồ Juyan ở Ejina, phía bắc, thuộc một điểm đến khác.

Điểm tham quan nổi bật

• Đỉnh Bilutu – “Núi cát cao nhất thế giới” với độ cao tương đối khoảng 460 m, lên đỉnh có thể nhìn xuống những hồ nước rải rác trên biển cát.
• Chùa Badain Jaran – Ngôi chùa nhỏ tường trắng mái vàng bên hồ, được vòng núi cát ôm lấy và gọi là “Cố Cung sa mạc”, là cảnh đẹp kinh điển nhất của Badain Jaran.
• Suối Yindeertu – Trên đảo đá nhô khỏi mặt hồ nước mặn có hơn trăm mạch nước ngọt chảy lên, được gọi là “suối thần sa mạc”.
• Hồ Ba Đan – Hồ sa mạc dễ đến nhất ở rìa nam khu thắng cảnh, là hồ nước ngọt hiếm gặp trong sa mạc, bên hồ có làng định cư của người chăn nuôi và khu cắ…
• Tranh khắc đá núi Mandela – Trên sườn núi đá bazan đen có hơn sáu nghìn bức tranh khắc đá cổ, nội dung từ săn bắn, chăn thả đến biểu tượng tôn giáo, được mệnh danh là…
• Rừng đá Haisenchulu – Đá granit bị phong hóa hàng nghìn vạn năm, tạo thành đá tổ ong, nấm đá và tường đá, trông như cảnh quan ngoài hành tinh.
• Hẻm núi lớn Eribugai – Hẻm núi đỏ trầm tích Đan Hà phía nam thị trấn, vách đá cao dựng đứng, đáy hẹp như “nhất tuyến thiên”, thích hợp đi nửa ngày.
• Hồ Nuoertu – Hồ nước mặn sa mạc ở chân đỉnh Bilutu và điểm chăn thả, từ đỉnh núi có thể nhìn xuống các hồ quanh đó như Nuoertu; là doanh trại chính của…

Ăn uống

• Nhà hàng Bayin Mengele – Quán ẩm thực Mông Cổ lâu năm trên phố đi bộ thị trấn Badain Jaran, có cừu luộc tay, thịt cừu ninh bánh cuốn, cừu khô hà…

Lịch trình

• Badain Jaran và xuyên rừng hồ dương Ejina 8 ngày – Vào từ Yinchuan, ra từ Jiayuguan, băng qua Alxa, vào trung tâm sa mạc rồi đến Ejina kịp mùa vàng của rừng hồ dương.