Assos

Đền Athena nhìn ra biển Aegean và đảo Lesbos, làng đá cổ, vịnh Kadırga cùng làng cổ trong rừng núi Kaz.

Assos (nay là Behramkale) thuộc huyện Ayvacık, tỉnh Çanakkale, Thổ Nhĩ Kỳ, nằm trên bờ biển phía bắc Aegean, dưới chân núi Kaz (Kaz Dağı), đối diện qua biển với đảo Lesbos của Hy Lạp. Thành cổ được xây từ thế kỷ 7 TCN, Aristotle từng giảng dạy ở đây. Đền Athena trên đỉnh thành cùng các làng đá cổ ôm sườn đồi tạo thành một trong những ngôi làng ven biển cổ nổi tiếng nhất Thổ Nhĩ Kỳ.

Thời điểm đẹp nhất là tháng 5–6 và tháng 9–10, khí hậu ôn hòa, ít khách du lịch. Tháng 7–8 là cao điểm nghỉ biển, cảng cổ và vịnh Kadırga rất khó tìm phòng; mùa đông nhiều nhà nghỉ và nhà hàng đóng cửa.

Tham quan có thể chia thành ba tuyến. Tuyến trong làng: xem đền, di chỉ thành cổ, làng đá và cảng cổ, nghỉ một đêm để ngắm hoàng hôn. Tuyến phía đông: đến Adatepe, làng đá cổ Yeşilyurt và Bàn thờ Zeus, rồi vào vườn quốc gia núi Kaz đi bộ đường dài. Tuyến tây bắc: qua Đền Apollo Smintheus, Lâu đài Babakale, Alexandria Troas đến thành cổ Troy và bảo tàng, là chuyến một ngày kinh điển. Di chuyển: từ Istanbul đi xe khoảng 5–6 giờ (qua Çanakkale), từ Izmir khoảng 4 giờ. Sân bay gần nhất là Edremit (Koca Seyit) và Çanakkale. Từ đó đến Ayvacık rồi đổi xe minibus (dolmuş) hoặc taxi khoảng 20 km. Các điểm tham quan xa nhau nên tự lái xe, lưu trú 2–3 ngày.

Điểm tham quan nổi bật

• Đền Athena ở Assos – Đền Doric kiểu cổ thế kỷ 6 TCN đứng trên đỉnh thành cao 238 m, nhìn xuống biển Aegean và hoàng hôn trên đảo Lesbos.
• Troia – Chiến trường trong thiên sử thi của Homer, chín lớp thành cổ chồng lên nhau suốt bốn nghìn năm, là di sản thế giới; cổng vào có bản sao con…
• Thành cổ Assos – Thành cổ men theo sườn nam của đồi acropolis, bảo tồn tốt tường thành, cổng thành, agora, nhà hát và phố mộ thời Hy Lạp hóa.
• Làng Behramkale – Làng nhà đá trên sườn đồi acropolis, xây bằng đá núi lửa, có đường lát đá, nhà thờ Hồi giáo thế kỷ 14, cầu đá Ottoman và quầy hàng thủ công…
• Cảng Assos – Bến tàu nhỏ dưới vách đá acropolis, kho đá cũ được cải tạo thành khách sạn và nhà hàng hải sản dọc bờ nước, chiều tối đèn sáng phản chiếu t…
• Vịnh Kadırga – Bãi sỏi cách Assos khoảng 4 km về phía đông, nước trong, sóng nhỏ, dọc bờ là resort; đây là nơi bơi lội nổi tiếng nhất gần đó.
• Adatepe – Ngôi làng đá cổ dưới chân núi Kaz, người Hy Lạp và người Thổ từng sống sát nhau; quán cà phê và nhà nghỉ đá ẩn trong rừng ô liu.
• Bàn thờ thần Zeus – Tảng đá khổng lồ nhô ra vách núi phía dưới làng Adatepe, tương truyền Zeus từng ngắm cuộc chiến thành Troy tại đây, nhìn xuống vịnh Edremit.
• Bảo tàng Dầu ô liu Adatepe – Bảo tàng tư nhân đặt trong xưởng xà phòng cũ, trưng bày dụng cụ ép dầu ô liu và lịch sử vùng Bắc Aegean, có thể nếm thử và mua sắm.
• Yeşilyurt – Ngôi làng đá cổ khác trên sườn núi Kaz, quảng trường làng có cây tiêu huyền, khách sạn boutique và đường mòn leo núi được ưa chuộng.
• Lâu đài Babakale – Làng chài cực tây của châu Á, pháo đài Ottoman năm 1723 nhìn xuống cảng cá nhỏ, gần mũi đất có hải đăng.
• Đền Apollo Smintheus – Di chỉ đền thờ kiểu Ionic thời Hy Lạp hóa, thờ vị thần chuột Apollo, cột đá và phù điêu còn lại được bảo tồn đẹp.
• Alexandria Troas – Thành cảng cổ do Antigonus, một tướng của Alexander, lập nên; nhà tắm công cộng La Mã nhô lên giữa rừng sồi, nơi Thánh Phao-lô từng ra khơi.
• Bảo tàng Troia – Tòa nhà hình khối thép không gỉ khai trương năm 2018, trưng bày hiện vật khai quật tại Troy và các di chỉ vùng Troas, trong đó có quan tài…
• Vườn quốc gia Kazdağı – Xưa gọi là núi Ida, có rừng linh sam với thác Satuwen và hồ Hasanboğuldu, là nơi tránh nóng và đi bộ đường dài của Bắc Aegean.

Ăn uống

• Uzun Ev Seafood Restaurant – Quán cá lâu đời hơn ba mươi năm bên bến cảng cổ Assos, nổi tiếng với meze Aegean, mực chiên và bạch tuộc nướng.
• Assos Bohemian Coffee Restaurant – Quán ăn nhỏ trong ngôi nhà đá ở làng núi Behramkale, pizza bột chua và món gia đình được đánh giá cao, hai năm gần đây…

Lịch trình

• Vòng toàn cảnh Thổ Nhĩ Kỳ 15 ngày – Từ chiến trường eo biển đến bờ biển Lycia rồi vào cao nguyên Anatolia, đi gần trọn một vòng nửa nước Thổ Nhĩ Kỳ.
• Tự lái vòng Bắc Aegean: cổ thành và đảo nhỏ 9 ngày – Từ Istanbul đi về phía nam, qua chiến địa Gallipoli, Troy, Bozcaada, Assos đến Alaçatı.