Mangystau

Cửa ngõ bên bờ Caspi, từ đây đi xe địa hình vào cao nguyên trắng Mangystau với hẻm núi Bozzhyra, thung lũng quả cầu đá và các thánh đường ngầm.

Aktau nằm ở bờ đông Biển Caspi, miền tây Kazakhstan, là thủ phủ tỉnh Mangystau. Thành phố được xây dựng thời Liên Xô để khai thác uranium và dầu mỏ, các khu nhà được đánh số thay cho tên đường. Bờ biển là vách đá vôi rộng và đường đi dạo ven biển. Aktau chỉ là thành phố cửa ngõ, điểm nhấn thực sự nằm ở bán đảo Mangystau và cao nguyên Ustyurt ở phía đông: nơi đây từng là đáy biển Tethys cổ, các lớp trầm tích phấn trắng bị gió bào mòn thành những hẻm núi, đỉnh đơn độc và quả cầu đá xen trắng, hồng, đỏ son, cảnh quan được ví như “Sao Hỏa trên Trái Đất”. Có hai tuyến tham quan chính. Tuyến Bắc cách Aktau khoảng 150–200 km, gồm núi Sherkala, thung lũng quả cầu đá Torysh, “thung lũng lâu đài” Ayrakty, thánh đường ngầm Shakpak-Ata và pháo đài cổ Fort Shevchenko. Tuyến Đông cách Aktau 250–300 km, gồm hẻm núi Bozzhyra, núi “Tiramisu” Kyzylkup, hồ muối Tuzbair, thánh đường ngầm Shopan-Ata và Beket-Ata; hai nơi sau là điểm hành hương quan trọng của người Kazakh. Đường trong vùng hoang mạc chủ yếu là đường đất không trải nhựa, gần như không có sóng điện thoại và dịch vụ tiếp tế, nên bắt buộc phải tham gia tour xe địa hình 4x4 của địa phương hoặc đi cùng hướng dẫn viên; hành trình thường kéo dài 2–4 ngày, nghỉ đêm trong lều hoặc nhà trọ hành hương. Thời điểm đẹp nhất là tháng 4–6 và tháng 9–10; tháng 7–8 ban ngày thường trên 40℃, mùa đông gió lạnh buốt. Di chuyển: sân bay Aktau có chuyến bay đi Almaty, Astana, cũng như Moskva và Istanbul; công dân Trung Quốc sang Kazakhstan du lịch có thể lưu trú miễn thị thực. Lưu ý: mang đủ nước uống và kem chống nắng; ở điểm hành hương phải ăn mặc đứng đắn, phụ nữ đội khăn trùm đầu; vùng trũng Karagiye trong hoang mạc nằm dưới mực nước biển 132 m, là điểm thấp nhất của Cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG).

Điểm tham quan nổi bật

• Thung lũng Bozzhyra – Hẻm núi phấn trắng ở rìa cao nguyên Ustyurt. Hai đỉnh nhọn như “răng nanh” và các đồi cao đỉnh bằng tạo nên cảnh quan tiêu biểu nhất của Ma…
• Núi Sherkala – Ngọn núi đơn độc vươn lên khoảng 300 mét khỏi mặt đất bằng, một bên như con sư tử đang nằm, bên kia như một chiếc lều yurt khổng lồ. Dưới c…
• Thung lũng đá cầu Torysh – Trên hoang nguyên rải rác hàng trăm viên đá cầu sa thạch đường kính vài mét, như những quả cầu đá khổng lồ bị người khổng lồ đánh rơi.
• Thánh đường ngầm Beket-Ata – Một trong những điểm hành hương quan trọng nhất Kazakhstan, là thánh đường ngầm được đục trong vách đá hẻm núi Ogland để tưởng nhớ Beket-At…
• Thung lũng Lâu đài Airakty – Nhóm núi bàn gần Shetpe, các vách đá xếp lớp như thành lũy cổ, có tranh khắc đá và đài quan sát, được gọi là “thung lũng lâu đài”.
• Nhà thờ Hồi giáo ngầm Shakpak-Ata – Nhà thờ Hồi giáo ngầm từ thế kỷ 10–14, đục trong vách đá hẻm núi, mặt bằng hình chữ thập, xung quanh là nghĩa địa cổ với bia đá chạm khắc t…
• Sultan-Epe – Nhà thờ Hồi giáo ngầm và nghĩa địa thờ vị thánh bảo hộ thủy thủ và thương nhân, nhìn xuống hẻm núi ven biển Caspi.
• Fort-Shevchenko – Thị trấn pháo đài bên biển Caspi từ thế kỷ 19 do Nga xây dựng, nơi nhà thơ Ukraina Taras Shevchenko từng bị đày, nay có nhà tưởng niệm và b…
• Nhà thờ Hồi giáo ngầm Shopan-Ata – Điểm dừng bắt buộc trên đường hành hương đến Beket-Ata, nhà thờ Hồi giáo ngầm từ thế kỷ 10 và một trong những nghĩa địa cổ lớn nhất Kazakhs…
• Kyzylkup – Đồi trầm tích xếp lớp trắng, hồng, đỏ nâu như những lát bánh tiramisu cắt đôi, là một trong những cảnh quan được chụp ảnh nhiều nhất ở Mang…
• Cánh đồng muối Tuzbair – Mặt đất nhiễm mặn trắng xóa nằm sát vách đá phấn của cao nguyên Ustyurt; lớp muối trắng dưới chân vách tương phản rõ rệt với bầu trời xanh.
• Vùng trũng Karagiye – Hõm đất sâu hơn mực nước biển 132 m, điểm thấp nhất trên đất liền khu vực SNG; từ mép vách có thể nhìn xuống đáy thung lũng hoang vu.
• Nghĩa địa cổ Koshkar-Ata – Nghĩa địa lớn gần Aktau, với bia đá chạm khắc truyền thống và lăng mộ hiện đại đa dạng kiểu dáng, tạo thành một “thành phố của người đã khu…
• Kè biển Aktau – Lối đi bộ ven biển xây dọc bờ đá vôi Caspi, buổi chiều ngắm hoàng hôn trên biển Caspi, mùa hè có bãi biển đô thị.
• Hải đăng Aktau – Ngọn hải đăng đặt trên nóc tòa nhà chung cư chín tầng, vẫn dẫn đường cho tàu thuyền trên biển Caspi, là địa danh lạ nhất Aktau.
• Bảo tàng khu vực Mangystau – Bảo tàng cấp tỉnh giới thiệu địa chất, cổ sinh vật, khảo cổ và văn hóa du mục Kazakh ở Mangystau, là phần “chuẩn bị” tốt trước khi vào hoan…

Ăn uống

• Bozjyra – Nhà hàng gia đình halal được khen ngợi ở Aktau, có beshbarmak cá và súp sữa lạc đà.
• Aidyn Seaview Restaurant – Nhà hàng cao cấp kiêm quán bar thư giãn bên bờ biển phía Bắc Aktau, nhìn toàn cảnh biển Caspi, được khen món beshbarmak…
• Barashka – Một trong những quán ăn uống được người dân địa phương yêu thích nhất Aktau, mang hương vị Azerbaijan và Địa Trung Hải…
• Karvon – Quán lâu năm kiểu Uzbekistan bên bờ biển, bệ ngồi tapchan nhìn ra biển Caspi; cơm pilaf và xiên nướng được khen nhiều n…

Lịch trình

• Mangystau: chạy xe địa hình và cắm trại trên hoang mạc 5 ngày – Từ Aktau chạy xe địa hình quanh thung lũng quả cầu đá, hõm muối trắng và Bozjyra, rồi ghé thăm Beket-Ata.
• Toàn cảnh Kazakhstan qua bốn vùng lớn 14 ngày – Nối các vùng bằng chuyến bay nội địa: Thiên Sơn, cổ thành con đường tơ lụa, hoang mạc bờ Caspi và thủ đô. Xem trọn bốn…